Mansplainen

Mansplainen is een informele term voor een situatie waarin een man iets uitlegt aan een vrouw op een betuttelende, neerbuigende of onnodig uitleggerige manier, terwijl zij het al weet; zij er zelfs meer verstand van heeft, en hij niet checkt of uitleg überhaupt nodig is.

De kern zit dus niet in uitleggen zelf, maar in de houding en aannames erachter.

Kort gezegd: Mansplainen = uitleggen + aannemen dat de ander minder weet (zonder reden)

Het begint vaak onschuldig.
“Zal ik het even uitleggen?”

En daar ga je. Terwijl je het allang weet. Of — kleine nuance — er je werk van hebt gemaakt.

Maar gelukkig is daar iemand die het nog even voor je samenvat.

Fijn.

Mansplainen gaat namelijk zelden over uitleggen. Het gaat over de aanname erachter. Dat jij het blijkbaar niet weet. Of niet goed genoeg. Zonder dat iemand ooit heeft gedacht: “goh, zal ik eerst eens checken?”

En precies daar begint het te schuren.

Want als iemand jou structureel dingen uitlegt die je al begrijpt — of zelfs beter begrijpt dan de ander— gebeurt er iets onder de oppervlakte. Dan gaat het niet meer over de inhoud, maar over iets veel fundamentelers:

Blijkbaar denkt hij dat ik het niet snap.
Blijkbaar moet ik me nog bewijzen.
Blijkbaar word ik niet helemaal serieus genomen.

Gezellig.

Wat je vervolgens ziet, is een patroon dat zich bijna vanzelf opbouwt. Hij legt uit, vult aan, denkt mee (want iemand moet het doen). Zij corrigeert eerst nog. Of zucht. Of besluit dat haar energie beter besteed kan worden aan letterlijk alles behalve dit gesprek.

En dan komt de gevaarlijkste variant: ze zegt niets meer.

Niet omdat het opgelost is. Maar omdat ze het opgeeft.

Neem een klassieker. Jij regelt al jaren de financiën en krijgt een mini-masterclass “hoe een overboeking werkt”. Of je werkt in marketing en krijgt een spontane TED-talk over social media. Het is bijna aandoenlijk. Bijna.

Vanuit de Kernaanpak kijk je dan niet alleen naar gedrag, maar naar de plek die iemand inneemt. De één wordt de uitlegger, de weter, de man met het overzicht. De ander? Degene die blijkbaar nog iets moet leren.

En nee, dat wordt zelden hardop gezegd. Maar het wordt wél gevoeld.

En als dat zich herhaalt, ontstaat er iets wat niemand zo bedoelt, maar wel gebeurt: ongelijkheid. Subtiel. Hardnekkig. En vooral irritant.

Het effect zie je niet meteen. Maar langzaam verandert de dynamiek. Gesprekken worden functioneel, irritatie zit sneller aan de oppervlakte en ergens onderweg verdwijnt iets essentieels: het gevoel dat je gelijkwaardig bent.

Maar hé — hij bedoelt het goed.

En daar zit meteen het probleem. Want intentie en impact zijn twee totaal verschillende dingen. En zolang alleen de intentie telt, blijft dit gedrag gewoon bestaan.

De oplossing? Niet: “stop met uitleggen”. Dat zou te makkelijk zijn.

Wel: even checken waarom je denkt dat het nodig is. En aan de andere kant: serieus nemen dat het iets met je doet.

Want uiteindelijk gaat het niet over uitleggen.

Het gaat over de vraag: zie je de ander als gelijkwaardig…of als iemand die nog even bijgepraat moet worden?

Mansplainen is geen groot drama.
Maar ook geen onschuldig detail.

Het is precies zo’n klein ding dat, als je het laat liggen, langzaam iets groters onderuit haalt.

De gelijkwaardigheid.
De verbinding.

Maar goed. Misschien moet ik het nog even uitleggen….;-)

Willen jullie ook gelijkwaardig en duidelijk communiceren? Neem dan contact met me op.