Praten of Pleiten

Soms is een gesprek geen gesprek meer. Het lijkt er meer op dat je je aan het verdedigen bent om dat wat je voelt, of denkt. Je dacht in een gesprek te zijn, maar je lijkt door de ander te worden gecorrigeerd.

Het begint vaak als iets kleins.

Je zegt iets. Een grens. Een behoefte. Iets praktisch.

“Kun je dit zelf oppakken?”
“Ik wil hier even over nadenken.”
“Dit werkt voor mij niet.”

En voor je het weet, zit je niet meer in een gesprek. Je zit in een onderhandeling. Of erger: een verdediging.

Alsof wat je zegt niet vanzelfsprekend genoeg is om gewoon te mogen bestaan.

Op papier heb je een gesprek.
In werkelijkheid gebeurt er iets anders: jij legt uit, jij nuanceert, jij onderbouwt, of jij herhaalt.

En de ander bevraagt, relativeert, legt uit waarom het anders zit, of vindt er vooral iets van.

En ineens ben je niet meer twee mensen die uitwisselen. Je bent iemand die moet bewijzen dat wat je voelt of nodig hebt klopt.

De verschuiving is subtiel. En dit is waar het vaak misgaat.

Niet in grote ruzies.
Maar in kleine momenten waarop iets wat logisch is niet zo behandeld wordt.

Jij zegt: “Ik heb hier geen ruimte voor.” Waarop je als antwoord krijgt: “Ja maar het is toch maar één keer?”

Of je zegt: “Ik wil dit anders doen.” En je krijgt: “Waarom maak je het zo groot?” terug.

Of: “Ik heb hier last van.” Waarbij je het verdedigende antwoord: “Dat bedoel ik helemaal niet zo” krijgt.

Voor je het weet, ben je niet meer aan het delen. Je bent aan het uitleggen waarom jouw grens bestaansrecht heeft.

Binnen de Kernaanpak kijken we niet alleen naar gedrag, maar naar de kern die geraakt wordt.

En dit soort situaties raken vaak precies dat stuk.
Dat stuk dat vragen stelt als: “mag ik er zijn zoals ik ben?”
Of “wordt wat ik voel serieus genomen?” Of beter: “hoef ik mezelf niet te verdedigen om begrepen te worden?”

Als een grens telkens bevraagd wordt, gebeurt er intern iets met je. Je gaat twijfelen, want “Blijkbaar is dit niet vanzelfsprekend.” “Blijkbaar moet ik dit beter uitleggen.” En “Blijkbaar ligt het ook een beetje aan mij.”

En daar begint de verschuiving.

Zonder dat je het meteen doorhebt verandert er iets. Je gaat zachter praten, meer uitleggen. Jezelf vooraf nuanceren, en dingen inslikken.

Niet omdat je niets te zeggen hebt.

Maar omdat je geen zin hebt in de discussie die erop volgt. En zo verdwijnt er langzaam iets belangrijks uit de relatie:

je vanzelfsprekendheid.

Het lijkt een communicatieprobleem. Alsof je het gewoon “beter moet uitleggen”.

Maar dat is precies de valkuil.

Want hoe beter jij gaat uitleggen, hoe meer het lijkt alsof jouw grens onderhandelbaar is.

Terwijl de kern juist is dat sommige dingen niet hoeven worden uitgelegd om te mogen bestaan.

De ander bedoelt het vaak niet zo.

Die denkt gewoon een vraag te stellen, of iets gewoon te begrijpen. Of te reageren op wat jij zegt.

En toch ontstaat er een patroon waarin één persoon ruimte inneemt en de ander ruimte moet verantwoorden.

En dát is waar de ongelijkheid ontstaat.

Niet in intentie.
Maar in effect.

De Kernaanpak draait niet om winnen van gesprekken.

Maar om teruggaan naar de kern: Naar wat is van mij? En wat is van jou? Naar wat hoeft niet ter discussie te staan?

Dat betekent soms dat je moet stoppen met extra uitleg geven. Dat je je grens mag stellen zonder je te hoeven verdedigen. En - nu wordt het ingewikkeld- je het ongemak mag laten bestaan.

Bijvoorbeeld: “Ik merk dat ik dit steeds aan het uitleggen ben. Dat is niet wat ik wil. Dit is gewoon wat voor mij klopt.”

Niet harder.
Wel helderder.

Een relatie hoort geen plek te zijn waar je jezelf moet onderbouwen.

Niet continu. Niet op de basisdingen.

Een gesprek hoort een ontmoeting te zijn. Geen pleidooi.

En als je merkt dat je steeds weer aan het uitleggen bent waarom iets voor jou geldt…?

Dan is dat misschien geen communicatievraag. Maar een signaal dat er op een dieper niveau iets scheef zit.

Of, in Kernaanpak-termen:

Je bent niet meer aan het delen wat van jou is. Je bent het aan het verdedigen.

En dat kost altijd meer energie dan het zou moeten.

Wil jij uit die defensiestand? Neem dan contact met me op.